Bu Modül Ne İşe Yarar
İade, belge zincirinin FATURADAN SONRA, TERS yönde çalışan tek halkasıdır (Teklif → Sipariş → İrsaliye → Fatura → İade). Orijinal faturayı iptal ETMEZ — bu Fatura modülündeki storno'nun işidir (fatura hiç olmamış gibi davranır, TÜM etkisini geri alır, bir kez ve tamamen). İade ise müşterinin/tedarikçinin malın bir KISMINI (ya da tamamını) SONRADAN geri verdiği YENİ bir ticari olayı belgeler; orijinal fatura GEÇERLİ kalmaya devam eder. Kesinleştiğinde orijinal faturanınkiyle AYNI üç etkiyi (stok + muhasebe + cari) kendi tutarlarından, TERS yönde üretir. Aynı orijinal faturaya karşı birden çok kısmi iade açılabilir — toplamları orijinali AŞAMAZ.
Ön Koşullar
- Fatura modülü kurulu ve en az bir KESİNLEŞMİŞ fatura olmalı — iade her zaman VAR OLAN bir faturanın telafisidir, belgesiz "boş" bir iade açılamaz
- Cari, Depo, Stok Kartları
- Muhasebe modülü (opsiyonel) — kapalıysa ters yevmiye fişi üretilmez; stok ve cari bakiye etkisi bundan BAĞIMSIZ, her durumda işler
Kurulum Sırası
- İade Nedenleri — kiracının genişletebildiği küçük bir referans tablo (Kod, Ad, Açıklama); örnek kodlar: bozuk, yanlis-urun, fazla-teslimat, vazgecti
Bundan sonra Alış İadeleri ve Satış İadeleri formları kullanılabilir. Kurulum sırası Fatura'DAN SONRADIR: iade satırı orijinal fatura satırına referans verir.
Günlük Kullanım Akışı
- Yeni iade açın (Satış İadeleri / Alış İadeleri) — Orijinal Fatura ve İade Nedeni ZORUNLU alanlardır, durum otomatik "Taslak" gelir
- Satır ekleyin — Orijinal Fatura Satırı zorunludur; stok kartı, miktar, birim fiyat/iskonto/KDV oranını orijinal faturadaki şartlara göre SİZ girersiniz (motor bu alanları orijinal satırdan otomatik kopyalamaz)
- İadeyi Kesinleştirin — bu anda sırasıyla:
- Orijinal fatura hâlâ TASLAK ya da ZATEN İPTAL (storno) edilmişse iade REDDEDİLİR — geri verilecek gerçekleşmiş bir olay yoktur
- Her satırda iade edilen miktar (bu belge dahil, önceki iadelerle BİRLİKTE) orijinal satırın miktarını aşıyorsa REDDEDİLİR
- Mal fiilen hareket eder (satışta GİRİŞ, alışta ÇIKIŞ), Muhasebe açıksa ters yevmiye fişi yazılır, en sonda cari bakiye TERS yönde güncellenir
- Kesinleşmiş bir iadenin satırı değiştirilemez/silinemez — yanlış açıldıysa yalnız TASLAK aşamasında düzeltilebilir. Kesinleşmiş bir iadeyi geri almak ("iadenin iadesi") bu modülün kapsamı DIŞINDADIR, storno mekanizması burada tekrarlanmaz
Raporlar
| Rapor | Hangi soruyu cevaplar |
|---|---|
| Satış İade Listesi | Müşteri iadeleri cari, tarih ve durum bazında nasıl dağılıyor? |
| Alış İade Listesi | Tedarikçiye yapılan iadeler cari, tarih ve durum bazında nasıl dağılıyor? |
Sık Yapılan Hatalar
- Taslak ya da iptal (storno) edilmiş bir orijinal faturaya karşı iade kesinleştirmeye çalışmak — "henüz gerçekleşmemiş/geri alınmış bir faturaya karşı iade kesinleştirilemez" reddi alırsınız
- İade edilen miktarın (önceki iadeler dahil) orijinal fatura satırının miktarını aşması — reddedilir
- Satırı olmayan iadeyi kesinleştirmeye çalışmak — reddedilir
- Kesinleşmiş bir iadenin satırına dokunmaya çalışmak — "Kesinleşmiş bir iade satırı değiştirilemez" reddi alırsınız
- İadeyi taslak DIŞINDA doğrudan açmaya çalışmak — sistem bunu baştan engeller
- Satır miktarını sıfır/negatif ya da birim fiyatı negatif girmek — ikisi de reddedilir
İlgili Modüller
Fatura — iadenin dayandığı orijinal belgedir; iade ile storno'yu KARIŞTIRMAYIN, storno faturayı hiç olmamış sayar, iade faturayı geçerli bırakıp YENİ bir olay ekler (bkz. Fatura kılavuzu). Stok ters hareketi, Muhasebe ters yevmiye fişini, Cari ters bakiye etkisini kesinleşme anında alır.